Tiếng Trung: ngôn ngữ chung
Tiếng Trung, ở Đài Loan gọi là 國語 (guóyǔ) hoặc 華語 (huáyǔ), là ngôn ngữ mọi người dùng chung. Trường học dạy bằng nó, thời sự phát bằng nó, và hai người lạ ở Đài Bắc sẽ mở lời bằng nó. Nó được viết bằng chữ phồn thể, có giọng riêng và một số từ riêng: xem Tiếng Trung Đài Loan khác gì?. Đây chính là thứ tiếng mà người Việt hay gọi là tiếng Hoa, hay tiếng Trung Đài Loan.
Nếu chỉ học một ngôn ngữ cho Đài Loan, hãy học tiếng này.
Tiếng Đài (台語)
Tiếng Mân Nam Đài Loan, hay tiếng Đài, là ngôn ngữ nhiều gia đình nói ở nhà trước khi tiếng Trung trở thành ngôn ngữ chung, và nhiều nhà vẫn nói. Nó theo chân những người di cư từ miền nam Phúc Kiến, bên kia eo biển, và là một ngôn ngữ riêng: người nói tiếng Trung không học thì không theo được. Ở Việt Nam, “tiếng Đài Loan” thường được dùng để chỉ tiếng Trung ở Đài Loan, nên khi đọc tài liệu, bạn nên xem người viết đang nói về thứ tiếng nào.
Bạn sẽ nghe tiếng Đài nhiều nhất ở miền nam, tại các thành phố như Đài Nam và Cao Hùng, trong giới lớn tuổi, ở chợ truyền thống và đền miếu, trong bài hát, phim truyền hình và các bài phát biểu chính trị. Nhiều người chuyển qua lại giữa tiếng Đài và tiếng Trung ngay trong một cuộc trò chuyện.
Tiếng Khách Gia (客家話)
Tiếng Khách Gia (Hakka) là ngôn ngữ của người Khách Gia, sống khắp Đài Loan với các cộng đồng lớn ở Đào Viên, Tân Trúc và Miêu Lật ở phía bắc, và quanh Bình Đông, Mỹ Nùng ở phía nam. Cũng như tiếng Đài, đây là một ngôn ngữ riêng, có kênh truyền hình và đài phát thanh riêng.
Ngôn ngữ bản địa
Các dân tộc bản địa của Đài Loan đã sống ở đó từ rất lâu trước khi bất kỳ tiếng Hán nào đến. Chính quyền công nhận 16 dân tộc bản địa, trong đó có Amis, Atayal, Paiwan, Bunun và Truku, và ngôn ngữ của họ thuộc ngữ hệ Nam Đảo, cùng ngữ hệ với tiếng Mã Lai, tiếng Tagalog, tiếng Hawaii, và cả tiếng Chăm ở Việt Nam. Nhiều nhà ngôn ngữ học cho rằng cả ngữ hệ này bắt nguồn từ Đài Loan. Một số ngôn ngữ chỉ còn ít người trẻ nói, và đang có nhiều nỗ lực để dạy lại chúng.
Ngôn ngữ quốc gia
Từ năm 2019, một đạo luật về ngôn ngữ quốc gia coi mọi ngôn ngữ tự nhiên của Đài Loan là ngôn ngữ quốc gia: tiếng Đài, tiếng Khách Gia, các ngôn ngữ bản địa và ngôn ngữ ký hiệu Đài Loan, bên cạnh tiếng Trung. Tiếng Trung vẫn là ngôn ngữ của chính quyền và của phần lớn đời sống hằng ngày.
Còn tiếng Anh thì sao?
Biển báo trên tàu điện MRT Đài Bắc, ở sân bay và các ga tàu lớn đều có tiếng Anh bên cạnh tiếng Trung, và nhiều người trẻ, nhất là ở Đài Bắc, nói được chút tiếng Anh. Ra khỏi thành phố lớn, ở chợ đêm, cửa hàng nhỏ và quán ăn gia đình, vài câu tiếng Trung giúp mọi việc dễ hơn, và người ta rất vui khi thấy bạn cố gắng.
Mười câu để bắt đầu
Bopomo cho bạn nói to những câu như thế này ngay từ bài đầu tiên, và Lin trả lời bằng giọng Đài Loan. Vào danh sách chờ.
Câu hỏi
Ngôn ngữ chính thức của Đài Loan là gì?
Tiếng Trung là ngôn ngữ của chính quyền và giáo dục. Từ năm 2019, tiếng Đài, tiếng Khách Gia, các ngôn ngữ bản địa và ngôn ngữ ký hiệu Đài Loan cũng được công nhận là ngôn ngữ quốc gia.
Tiếng Đài có phải là tiếng Trung không?
“Tiếng Hán” theo nghĩa rộng gồm nhiều ngôn ngữ. Tiếng phổ thông (tiếng Quan Thoại) là ngôn ngữ được nói rộng rãi nhất; tiếng Mân Nam Đài Loan là một ngôn ngữ Hán khác, mà phần lớn người nói tiếng phổ thông không hiểu được nếu chưa học.
Người Đài Loan có nói tiếng Quảng Đông không?
Không phổ biến. Tiếng Quảng Đông là ngôn ngữ của Hồng Kông và tỉnh Quảng Đông. Ở Đài Loan bạn sẽ nghe tiếng Trung, tiếng Đài và tiếng Khách Gia.
Đi Đài Loan chỉ nói tiếng Anh có được không?
Ở Đài Bắc, ở khách sạn và trên phương tiện công cộng thì phần lớn là được. Ở chợ đêm, cửa hàng nhỏ và ngoài các thành phố lớn, biết chút tiếng Trung giúp ích rất nhiều.
Đài Loan dùng chữ phồn thể hay giản thể?
Chữ phồn thể. Chữ giản thể được dùng ở Trung Quốc đại lục.